In de voetsporen van Karel de Grote door het oude Aken

Wie door de binnenstad van Aken loopt, wandelt over de resten van een keizerlijk centrum. Rond het jaar 800 maakte Karel de Grote deze plek tot zijn favoriete residentie. Hij liet er een paleis en een kapel bouwen en genoot van de warme bronnen die de Romeinen al kenden. Twaalf eeuwen later zijn de sporen van die tijd nog overal te vinden, als je weet waar je moet kijken.

Deze wandeling is goed in een halve dag te doen. De afstanden zijn kort, maar neem de tijd: de meeste plekken vragen om rustig rondkijken.

Begin bij de Dom

Het hart van de wandeling is de Aachener Dom. De kern daarvan is de achthoekige paltskapel die Karel de Grote rond 800 liet bouwen. Voor die tijd was het een gewaagd bouwwerk, geïnspireerd op kerken in Ravenna en Byzantium. Kijk omhoog in het octogoon en je ziet hoe licht en hoogte hier bewust zijn ingezet om macht en geloof uit te drukken.

Op de bovengalerij staat de eenvoudige marmeren troon die met Karel wordt verbonden. Eeuwenlang werden hier Duitse koningen gekroond, van de tiende tot de zestiende eeuw. In het gotische koor staat de gouden Karlsschrein, het schrijn met zijn gebeente. Niet voor niets was de Dom in 1978 het eerste Duitse monument op de UNESCO-werelderfgoedlijst.

De schatkamer naast de Dom

Direct naast de Dom ligt de Domschatzkammer, een van de belangrijkste kerkschatten ten noorden van de Alpen. Hier zie je onder meer het rijkversierde Lotharkruis en het zilveren borstbeeld van Karel de Grote, een reliekhouder uit de veertiende eeuw die het beeld van de keizer sterk heeft bepaald.

Het is verleidelijk om de schatkamer over te slaan als je de Dom al hebt gezien, maar juist hier begrijp je hoe Karel na zijn dood uitgroeide tot een vereerde, bijna heilige figuur.

Over de Katschhof naar het Rathaus

Loop vanaf de Dom naar de Katschhof, het plein tussen kerk en stadhuis. In Karels tijd lag hier het paleiscomplex, met een overdekte gang die de kapel verbond met de grote ontvangstzaal. Aan de rand van het plein vind je het Centre Charlemagne, een museum dat de geschiedenis van de stad en haar beroemdste bewoner overzichtelijk uitlegt. Een goede plek om achtergrond op te doen voordat je verder loopt.

Het Rathaus zelf werd in de veertiende eeuw gebouwd op de fundamenten van Karels koningshal. Aan de oostkant herken je de Granusturm, een toren die nog uit de Karolingische tijd stamt. Binnen is de Krönungssaal de moeite waard, waar na kroningen in de Dom feestelijk werd getafeld. Er zijn replica’s van de rijksinsignes te zien.

Praktisch voor onderweg

Wil je weten of er tijdens je bezoek evenementen, rondleidingen of tijdelijke tentoonstellingen in de stad zijn, dan vind je actueel lokaal nieuws op nachrichtenaachen.de. Zo voorkom je dat je net op een dag komt waarop een zaal gesloten is vanwege een plechtigheid of markt.

Een paar tips om de wandeling prettig te maken:

  • Bezoek de Dom bij voorkeur vroeg op de dag, als het nog rustig is.
  • Draag goede schoenen: veel straten in het centrum zijn van kinderkopjes.
  • Houd er rekening mee dat de Dom een werkende kerk is en tijdens diensten beperkt toegankelijk.
  • Plan een pauze in op de Markt, met uitzicht op het Rathaus.

Karelsfontein en warme bronnen

Op de Markt voor het stadhuis staat de Karlsbrunnen, een fontein met een standbeeld van de keizer. Het is een geliefd ontmoetingspunt en een mooie plek om even stil te staan bij hoe sterk Karel de identiteit van Aken nog altijd vormt.

Loop daarna een paar minuten verder naar de Elisenbrunnen, een classicistisch paviljoen uit de negentiende eeuw. Hier stroomt het zwavelhoudende thermaalwater waar Aken om bekendstaat. Ruik maar eens: de geur is onmiskenbaar. Diezelfde bronnen waren een van de redenen dat Karel zich hier zo graag ophield. Volgens zijn biograaf Einhard zwom hij er graag, soms met een groot gezelschap van hofleden.

Een stad die haar verleden draagt

Wat Aken bijzonder maakt, is dat de Karolingische geschiedenis niet is opgesloten in één museum. Ze zit verweven in de straten, de pleinen en de gebouwen waar mensen dagelijks langslopen. Na deze wandeling kijk je anders naar de stad: een toren is niet zomaar een toren, en een plein is ooit een paleisplaats geweest. Neem na afloop nog even plaats op een terras in de schaduw van de Dom, en laat de eeuwen rustig op je inwerken.